You are here / महर्षि विनोदरचित अभंग

महर्षि विनोदरचित अभंग


प्रखर ज्ञानतेज साहवेना मला।

शीतल खूळ हे आवडें मनाला।
विचार न त्याला सहन होई॥
प्रखर ज्ञानतेज साहवेना मला।
वैतागला जीव चिंतनाने ॥१॥

देवा , मनांत होतांच विचारजागृति।
अंतरीची शांति लया जाई ॥२॥

समाज सुखावें राज्य ते स्थिरावें।
लोकां जों न ठावें मनन हें॥
शांततेचे तारू फुटतसे।
स्वयं विचारणा जरी होई सुरू ॥३॥

मृत्यू माते! माझे तुला हे वंदन।
तुझे केले ध्यान आज वरी॥
मर्त्य जीविताची परमोच्च् परिणति।
असे मृत्यूस्थिति मोदपूर्णा ॥४॥

प्रवाह कालाचा एकरुप आहे। मी तयास पाहे बहुविध।।

प्रीति खेदाची माऊली, आज जीवाखातर झाली।
आतां तुला नमस्कार, नको प्रीतीचा विचार॥
झाली तेवढी फसगत, जिवाला जाळित पोळीत।
प्रीति करावी मानवी, देवा अद्दल घडावी॥१॥

मानवांना वाटे लाज, परत-प्रेम लाघे सहज।
फत्तरांच्या फसव्या देवा, तुझी व्यर्थ केली सेवा॥
एका स्वप्नातुनीं, दुज्यांत जागृति।
होतसे जीविती, क्षणो क्षणी॥२॥

चर्मचक्षू जेव्हा, सदाचे झांकीन।
तेव्हांच पाहीन, सत्यसृष्टी॥
किलबिलाट करिती, शांततेचे ध्वनि।
असे अंत:करणी, सदा माझ्या॥३॥

तुझी माझी व्हावी कधी काळी भेट।

अदृश्य तव मूर्ति - तशीच राहूं दे।
तुझी दिव्य कांति कशी साहूं ॥
निर्विकार मुद्रा नेत्रीं परकेपणा।
भेवडावी मना सदा माझ्या ॥
कधी सुद्धां नको नेत्रनेत्रा भिडणें।
नको भेट होणें तुझी माझी ॥४८॥/

तुझी हास्ये अथवा कटाक्ष हे सारे।
आणिती हे वारे इथे आज ॥
आनंद हास्याने - कटाक्षें वेदना
जशा होती मना - सदा माझ्या ॥
तशाच दोन्ही त्या अनुभवांची स्मृती।
वारी कां जागृती - वायू - भेट ॥४९॥ करी /

कळी कसली! माझे हृदय जें मेलेलें। पहा तेंच गळले! अनंत-ते!

व्यक्तित्व पेहराव माझ्याच साठीं ना ।
करुनीया देव अवतरे हा ॥
क्षुद्र या मर्यादा सुखाने सोसून।
भक्ति ओळखून येथ आला ॥
जेजे अपेक्षित तयांचे वास्तव्य।
सहज सिद्ध होय अचानक ॥१५७॥

आत्म-विरोधाचे एकलें हें पाप ।
जीवास संताप - सदा देते ॥
तोचि एक आत्मा अनीतीचा वाटे ।
बोचतात काटे मनीं त्याचे ॥१५८॥

ध्येय आणि कृति यांचा उभयान्वय ।
कसा सिद्ध होय मला सांगा ॥
मूर्ति आणि ध्यान विचार, वर्तन ।
एक हे तन - मन - असो माझें ॥१५९॥

कित्येक युगींची कळी फुलूनीया। सुगंध नाचा या लागला हा।

जमिनीच्या पोटी उद्भवली आस।
आकाश राजास - चुंबिण्याची ॥
अशक्यता याची आली कळूनिया।
ऊर भरुनिया सवे आला ॥
मानवांचे शोक निमिषजीवी ।
सृष्टीच्या दु:खांना आयु दीर्घ ॥
तसाच राहिला ऊर पृथ्वीचा या।
हिमालय जया दिले नांव ॥
तिच्याच शोकाच्या ह्या ही गंगा यमुना।
अश्रु कां म्हणा ना पृथ्विचे ते ॥२१॥

तुझ्या माझ्या जीवां कां वेड लागावे।
काय मी सांगावे - मला, तूं हीं ॥
तुझ्या सुद्दा चित्तीं असणार ते काय।
(माझेच ना हृदय तुझ्या देही) ॥
आणि तैसे तुझे धडपडे हें येथे ।
जया आत्मगीतें - साथ देती ॥२२॥

अप्रकाशित अभंग नोव्हेंबर १९५८ भाग ३

चालण्यास पाय (काठी) - लिहितांना टांक।
बोलविण्या हाक जैशी लागे ॥
पहाण्यास नेत्र ऐकण्यास कान।
तुझें तैसें ध्यान जीविता या ॥
तुझी मुर्ती पुढें जरी ही असेल।
दुजी ना उरली मनीं इच्छा ॥१३२॥

पाण्यात बुडाले अग्नीत जळाले।
वाऱ्यात पळाले आत्मतत्व ॥
तार्यांत लकाके डोंगरांत ठाके।
लतेसंगे वाके आत्मतत्व ॥
हास्यांत तें फुले पिकांत तें डुलें।
प्रेमांत तें खुले - आत्मतत्व ॥१३३॥

पुस्तकाचे चॅप्टर्स

संपूर्ण पुस्तक वाचण्यासाठी खालील लिंक्सवर क्लिक करा.

You may keep up to date with our updates by subscribing to RSS feed of this website. RSS Feed is available at www.maharshivinod.org/rss.xml

श्रीगुरुपादुकोदयस्तोत्रम्


आज मुहूर्तवूं या एक नित्योत्सव।
अद्वैत आमोदें, जेणे फुलेल हें विश्व।
क्षणोक्षण प्रभातेल नवोनव महापर्व।
प्रसादचिन्ह श्री-श्री-श्रीविद्येचें।।१।।

परा, परापरा, अपरा।
श्रीगुरूपुजा ही त्रिशिरा।
विमर्शा माऊलीची ही स्तनदुग्धधारा।
ओष्ठविण्याचा समय हा।।२।।

‘अपरा’ आराधनेंत भेद-ग्रह-स्थिती।
‘परापरा’ अवस्थेंत भेद-अग्रह-वृत्ती।
‘परा’ अवस्थानांत अभेद-स्फूर्ती।
श्रीगुरूपुजेची पादुका ही।।३।।

आदिभान हें परात्परगुरुबीज।
विमर्शशक्ती श्रीशिवा गुरूविद्येची गुह्यशेज।
जीवूजीवूचा पहिला परिव्राज।
गुरूपादुकेचें आलोचन ।।४।।

एक उफराटे अ-कुल ब्रह्मपद्म।
तेथ निष्कलेचे निजशक्तीधाम।
निर्झरले व्यापिनीचे श्यामव्योम।
अमृतमेघ वोसंडला।।५।।

चतुष्कोणी देवतात्म्यांचे उगमस्थान।
बिंदुस्थली अमृतसिद्धीचें अनुभावन।
यथाक्रम आंतर अनुभवांचें अनुस्थापन।
श्रीगुरूविद्येचा सहजाचार हा।।६।।

‘विमर्श’ म्हणजे आदिभानस्थित चित्शक्ती।
पादुकोदय म्हणजे शिवशिवेची साम्यरसस्थिती।
गुरूकृपयैव या भाग्यश्रीची समवाप्ती।
‘गुरूकृपा’ ये नामें जीवू जीवूचें निरवस्थान।।७।।

‘चार’ म्हणजे सोपचार आराधन।
‘राव’ म्हणजे विमर्शशक्तीचें उपयोजन।
‘चरू’ म्हणजे द्रव्यगुणांचे संयोगीकरण।
‘मुद्रा’ या नांवे प्रतीकाचा प्रत्यंगभाव।।८।।

चित्गगन-चंद्रिकेची फेसाळली जान्हवी।
श्रीगुरूकृपेची वेल्हाळली की पान्हवी।
प्रकटली वा नीलाब्जाची श्रीसुषमा अभिनवी।
श्रीपादुकोदय स्तोत्र हें ।।९।।

श्रीनवशुक्तिकांचा सम्यक् समुल्लेख।
येथ दशोपनिषद्रहस्याचे महावार्तिक।
आदिकृपेचा जणुं संतताभिषेक।
श्रीगुरूपादुकोदयस्तोत्रम्।।१०।।

।।इति श्री गुरूपादुकोदय स्तोत्रम्।।
------------------------------